Chuỗi trà sữa Trung Quốc tìm thị trường mới khi Đông Nam Á bão hòa

Lược dịch và tổng hợp từ Caixin Global (bài cũng đăng trên Nikkei Asia).

Đông Nam Á từng là "điểm dừng đầu tiên hiển nhiên" khi các chuỗi trà sữa Trung Quốc ra nước ngoài. Theo phân tích của Caixin (23/3/2026), khu vực này nay đã đông đúc, buộc các thương hiệu tìm đến Nhật Bản, Hàn Quốc, Mỹ, châu Âu và Trung Á.

Số liệu đáng chú ý

• Đến hết năm 2024, hơn 60 thương hiệu F&B Trung Quốc vận hành trên 6.100 điểm bán tại Đông Nam Á.
• Thị trường trà pha chế tại Đông Nam Á được dự báo tăng 19,8% mỗi năm giai đoạn 2023–2028, so với 7,2% của thế giới.
• Mixue có khoảng 4.700 cửa hàng ngoài Trung Quốc đại lục tính đến 30/6/2025. Trong nửa đầu năm 2025, số cửa hàng của Mixue tại Indonesia và Việt Nam giảm khi hãng rà soát, tinh gọn mạng lưới.
• Chagee chuẩn bị mở cửa hàng đầu tiên tại Hàn Quốc, nơi Heytea, Mixue, ChaPanda và Auntea Jenny đã có mặt.
• Tại Mỹ, Nayuki, Mixue và Auntea Jenny mở cửa hàng đầu tiên trong năm 2025; thị trường trà pha chế Mỹ được dự báo đạt 2,9 tỷ USD vào năm 2029.
• Molly Tea mở thêm hơn 1.100 cửa hàng trong năm 2025, tăng 101,3%; cửa hàng chủ lực tại Los Angeles được cho là đạt doanh số ổn định khoảng 500.000 USD mỗi tháng.

Vì sao Đông Nam Á chật chội

Tốc độ mở cửa hàng dày đặc, sản phẩm tương đồng và cạnh tranh giá khiến doanh số trung bình mỗi điểm giảm. Các thương hiệu giá thấp phụ thuộc vào số lượng điểm bán lớn để có lãi từ chuỗi cung ứng; khi mật độ quá cao, các điểm "ăn" khách của nhau.

Góc nhìn cho thị trường Việt Nam

Việt Nam là một trong những thị trường đầu tiên Mixue mở rộng (từ năm 2018) và cũng là nơi hãng bắt đầu thu hẹp. Điều này mang tính cảnh báo cho cả bên nhận quyền và thương hiệu nội:

• Với bên nhận quyền: mô hình đầu tư thấp, mở nhanh dễ dẫn tới chồng lấn khu vực. Hợp đồng nên quy định rõ bán kính bảo hộ và cơ chế bên nhượng quyền xét duyệt vị trí mới.
• Với thương hiệu trà sữa Việt: cạnh tranh bằng giá với chuỗi có chuỗi cung ứng quy mô lớn là rất khó. Khác biệt về sản phẩm, trải nghiệm và nguyên liệu địa phương là hướng bền vững hơn.
• Với nhà đầu tư: chỉ số cần theo dõi là doanh số trung bình mỗi điểm theo thời gian, không phải tổng số cửa hàng.

Việc các chuỗi Trung Quốc chuyển sang thị trường có sức mua cao hơn cũng cho thấy họ đang nâng định vị, điều có thể lặp lại tại Việt Nam với các thương hiệu trà cao cấp hơn trong thời gian tới.